“Mijn vriend heeft ADHD en ik word gek”
Elke week beantwoordt relatietherapeut Emma de Vries een vraag van een lezeres. Deze week: Sophie (29) over haar chaotische maar lieve vriend.
“Lieve Vonk,
Ik ben twee jaar samen met de leukste man die ik ken. Hij is grappig, spontaan, creatief, en ik verveel me nooit met hem. Maar… hij heeft ADHD. En soms wil ik hem door het raam gooien.
Hij vergeet álles. Afspraken, boodschappen, mijn verjaardag vorig jaar (oké, hij had wel een cadeau, maar twee dagen te laat). Midden in een gesprek pakt hij zijn telefoon. Hij begint twintig projecten en maakt er nul af. De afwas staat er soms drie dagen.
Ik hou van hem, maar ik voel me soms meer zijn moeder dan zijn vriendin. Hoe houd ik dit vol zonder gek te worden?
Sophie (29)”
Lieve Sophie,
Eerst even dit: je vriend klinkt geweldig. Grappig, spontaan, creatief, nooit saai — dat is niet niks. Veel vrouwen zitten met iemand die wél de afwas doet maar verder net zo spannend is als een bak kwark.
Maar ik hoor je. Je bent moe. Je voelt je verantwoordelijk voor alles. En je vraagt je af of dit de rest van je leven zo gaat zijn.
Kort antwoord: ja en nee. Laat me uitleggen.
Wat ADHD eigenlijk is (en niet is)
ADHD is geen karakterfout. Het is geen luiheid. Het is geen gebrek aan liefde voor jou. Het is een brein dat anders werkt — letterlijk. Mensen met ADHD hebben minder dopamine beschikbaar, waardoor hun hersenen constant op zoek zijn naar stimulatie.
Dat verklaart waarom hij midden in je verhaal zijn telefoon pakt (jouw verhaal over je collega is minder stimulerend dan Instagram, sorry). Waarom hij twintig hobby’s begint (nieuw = spannend = dopamine). En waarom hij je verjaardag vergat (niet omdat hij niet om je geeft, maar omdat zijn werkgeheugen zo lek is als een vergiet).
ADHD’ers vergeten niet omdat ze niet willen onthouden. Ze vergeten omdat hun brein informatie anders filtert. Belangrijkheid wordt niet bepaald door logica, maar door wat op dat moment het meeste prikkelt.
Dit is niet zijn schuld. Maar — en dit is belangrijk — het is ook niet jouw probleem om op te lossen.
Stop met zijn moeder zijn
Hier komt de harde waarheid: als jij alles voor hem bijhoudt, gaat hij dat nooit zelf leren. Je bent geen agenda-app. Je bent zijn vriendin.
Mensen met ADHD kunnen prima functioneren, maar ze hebben systemen nodig. Geen vriendin die alles onthoudt, maar een telefoon met reminders. Geen vriendin die zeurt over de afwas, maar een vaste dag waarop de afwas gedaan wordt (of een vaatwasser, investeer daarin, serieus).
Help hem systemen opzetten, maar wees niet het systeem. Dat is het verschil tussen een partner en een verzorger.
De voordelen die je niet ziet
Nu even wat positiefs. Want een relatie met iemand met ADHD heeft ook voordelen die je misschien niet doorhebt.
Hyperfocus. Als een ADHD’er ergens in geïnteresseerd is, gaat hij er volledig in op. En in het begin van jullie relatie was jij dat interessante ding. Weet je nog hoe intens hij was? Hoe hij alles over je wilde weten? Dat was geen act — dat was hyperfocus.
Het goede nieuws: die hyperfocus kun je terugkrijgen. ADHD-breinen houden van nieuwigheid. Dus wees nieuw. Verras hem. Doe iets onverwachts. Zijn brein zal reageren, geloof me.
Partners van mensen met ADHD rapporteren vaak een spannender seksleven. ADHD’ers zijn avontuurlijker, impulsiever, en altijd in voor iets nieuws. Die eigenschap die je frustreert bij de boodschappen? In de slaapkamer is het een pluspunt.
Oh, en bereid je voor: ADHD’ers hebben vaak een hogere seksdrive. Dat dopamine-zoekende brein? Seks is dopamine in pure vorm. Dus ja, hij wil waarschijnlijk vaker dan jij. Dat is geen druk — het is een compliment. En ook: handig voor als jij zin hebt. Je hoeft nooit lang te wachten.
Wat je wél kunt verwachten
Je kunt verwachten dat hij moeite doet. ADHD is een verklaring, geen excuus. Als hij weet dat iets jou pijn doet — zoals je verjaardag vergeten — dan kan hij systemen maken om dat te voorkomen. Een reminder in zijn telefoon kost tien seconden.
Je kunt verwachten dat hij zichzelf kent. Heeft hij een diagnose? Werkt hij eraan? Leest hij erover? Mensen met ADHD die hun eigen brein begrijpen, zijn veel makkelijker om mee samen te leven.
En je kunt verwachten dat hij naar je luistert als je zegt dat iets je dwarszit. Niet midden in een gesprek, want dan is hij afgeleid. Maar als je een moment kiest en zegt: “Ik wil iets belangrijks bespreken.”
Wat jij kunt doen
Laat de kleine dingen los. De afwas van drie dagen? Irritant, maar niet relationeel. Kies je gevechten.
Communiceer direct en kort. Geen hints, geen “zou je misschien kunnen…” — ADHD-breinen missen subtiliteit. Zeg wat je wilt, duidelijk en zonder omwegen.
En misschien wel het belangrijkste: onthoud waarom je verliefd op hem werd. Die chaos die je nu frustreert, is dezelfde energie die hem grappig, spontaan en creatief maakt. Je kunt niet het een hebben zonder het ander.
Het eerlijke antwoord
Gaat hij ooit een georganiseerd, voorspelbaar persoon worden die nooit iets vergeet? Nee. Dat is niet hoe ADHD werkt.
Maar kan hij een partner zijn die moeite doet, die systemen gebruikt, en die jou het gevoel geeft dat je gewaardeerd wordt? Absoluut.
Het verschil zit hem in of hij bereid is om te werken met zijn ADHD in plaats van het als excuus te gebruiken. En of jij bereid bent om te accepteren dat “perfect georganiseerd” nooit in het pakket zat — maar “nooit saai” wel.
Sophie, je wordt niet gek. Je bent gewoon verliefd op iemand wiens brein harder rent dan dat van jou. Soms is dat uitputtend. Maar soms is het ook precies wat je nodig hebt.
Liefs,
Emma